Świadectwo pracy - kiedy powinno zostać wręczone pracownikowi?

Świadectwo pracy jest kluczowym dokumentem, do którego wydania zobowiązany jest pracodawca w ostatnim dniu pracy pracownika. Musi ono zawierać konkretne informacje o przebiegu zatrudnienia, zajmowanym stanowisku, czy urlopach.

Kiedy trzeba wręczyć pracownikowi świadectwo pracy?

Kodeks pracy reguluje, że zatrudniający powinien wystawić świadectwo pracy pracownikowi zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę w ostatnim dniu zatrudnienia. Jeśli z jakiegoś powodu nie jest to możliwe, musi przesłać dokument pocztą lub elektronicznie do 7 dni po zakończeniu stosunku pracy. Pracownik nie musi w żaden sposób o ten dokument wnioskować, a wydanie świadectwa pracy nie jest kwestią dobrej woli pracodawcy, a jego obowiązkiem. Jeśli okaże się, że dokument zawiera błędy np. dotyczące okresu zatrudnienia czy łącznego czasu przebywania na zwolnieniu lekarskim, pracownik ma prawo zgłosić się z wnioskiem o sprostowanie błędnych informacji w ciągu 14 dni od momentu wręczenia dokumentu. Wydanie świadectwa pracy nie jest i nie może być uzależnione od rozliczenia się z pracodawcą np. w postaci zwrotu sprzętu służbowego czy samochodu firmowego.

Co powinno zawierać świadectwo pracy?

Przepisy mówią, że świadectwo pracy powinno zawierać takie informacje jak: nazwy zajmowanych stanowisk, okres zatrudnienia, wymiar etatu, okoliczności rozwiązania lub wygaśnięcia umowy o pracę, a także określenie, czy pracownik skorzystał w danym roku z prawa do urlopu z powodu siły wyższej, wypoczynkowego, bezpłatnego, macierzyńskiego, ojcowskiego, rodzicielskiego, czy wychowawczego. Świadectwo pracy powinno dokładnie określić ilość wykorzystanych dni tych urlopów, a także zaznaczyć, czy pracownik odbył w okresie zatrudnienia obowiązkową służbę wojskową lub, czy wykonywał pracę zdalną wg definicji z artykułu 67 kodeksu pracy. Co więcej, w świadectwie pracy zamieszcza się także inne informacje, które są istotne dla określenia uprawnień pracowniczych i tych związanych z ubezpieczeniem społecznym. Na żądanie pracownika, w świadectwie pracy mogą zostać zamieszczone także dodatkowo informacje o wysokości i składnikach jego wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach. Warto zaznaczyć, że zatrudniający nie może wpisywać w świadectwo pracy żadnych form oceny pracy pracownika.

Co jeśli pracodawca odmawia wręczenia świadectwa pracy?

Zgodnie z prawem w sytuacji nieotrzymania w ogóle lub otrzymania wadliwego świadectwa pracy, pracownik ma prawo żądania odszkodowania od byłego szefa za czas bez pracy (maksymalnie 6 tygodni pensji), ale tylko pod warunkiem, że udowodni winę pracodawcy (niewydanie lub złe wydanie dokumentu), poniesioną przez to szkodę (np. brak nowej pracy) i bezpośredni związek między tymi faktami. To pracownik musi dowieść, że mimo starań nie mógł znaleźć nowej pracy przez brak lub błędy w świadectwie pracy. Zamiast odszkodowania, pracownik może też iść do sądu pracy, by zmusić pracodawcę do wydania dokumentu lub złożyć skargę do PIP. Za niewydanie świadectwa na czas grozi pracodawcy kara finansowa w wysokości od 1 000 do 30 000 zł. Gdy firma już nie istnieje, pracownik może domagać się ustalenia prawa do świadectwa. Na takie działania nie ma ograniczeń czasowych poza ogólnym terminem przedawnienia roszczeń.