Brak wypłaty należnemu pracownikowi wynagrodzenia to nie tylko naruszenie prawa, ale także poważne utrudnienie w codziennym życiu zatrudnionego, który pozostaje bez środków do życia. Warto wiedzieć o tym, co robić, jeśli dojdzie to takiej sytuacji, jaka instytucja może pomóc i jaka kara grozi pracodawcy za miganie się od swoich obowiązków.
Jak dochodzić swoich praw pracowniczych w przypadku braku wypłaty wynagrodzenia?
Jak powszechnie wiadomo, regularna i terminowa wypłata wynagrodzenia za wykonywaną pracę, jest jednym z podstawowych obowiązków pracodawcy. Rozdział II Działu III Kodeksu pracy jest w całości poświęcony opisaniu szczegółów związanych z wypłatą wynagrodzenia. Przepisy mówią, że wypłata powinna następować co najmniej raz w miesiącu, a jej termin powinien być stały i ustalony z góry - nie później niż w ciągu pierwszych 10 dni następnego miesiąca kalendarzowego. Warto odnotować, że pracownik nie może dobrowolnie zrzec się prawa do wynagrodzenia za pracę, ani przenieść tego prawa na inną osobę. Z kolei samej wypłaty wynagrodzenia dokonuje się już po potrąceniu wymaganych składek, podatków i innych należności. Jeżeli zatrudniony nie otrzymuje wypłaty za swoją pracę, po dwóch miesiącach bez wypłaty, może ubiegać się o rozwiązanie umowy o pracę z winy pracodawcy, nie ma wtedy okresu wypowiedzenia. Jest to ostateczne wyjście, na które rzadko kiedy zatrudnieni się decydują, zwłaszcza jeśli nie mają innej alternatywy zawodowej.Skarga do PIP - czy może pomóc w odzyskaniu wynagrodzenia?
Pracownik, który nie otrzymał wypłaty wynagrodzenia w terminie, może zwrócić się o pomoc do sądu pracy lub do Państwowej Inspekcji Pracy, której zadaniem jest sprawowanie władzy i kontroli nad przestrzeganiem przepisów prawa pracy. W przypadku składania skargi do PIP należy udać się do właściwego oddziału i złożyć pisemną skargę, która powinna zawierać datę, miejscowość, dane pracownika, dane pracodawcy i przyczynę zgłoszenia takiej skargi. Inspektor PIP na podstawie dokumentu rozpoczyna kontrolę i żąda wyjaśnień od pracodawcy. Może również wszcząć postępowanie w sprawie popełnienia wykroczenia przeciwko prawom pracownika i nakazać natychmiastową wypłatę zaległego wynagrodzenia.Pracownik, który nie otrzymał wynagrodzenia może zgłosić się również do sądu pracy
Zgodnie z przepisami, zatrudniony jak najbardziej może ubiegać się również o zwrot ustawowych odsetek. Nie jest to wymagane, żeby domagać się wypłaty zaległego wynagrodzenia dopiero po ustaniu stosunku pracy, jak najbardziej można wciąż być zatrudnionym w miejscu pracy, w którym pojawił się problem. Co więcej, pracownik może również domagać się odszkodowania w związku ze szkodą, jaką przyniósł brak wypłaty wynagrodzenia w terminie. W takim wypadku stosuje się zasady prawa cywilnego. Pracodawca, który udowodni, że do braku wypłaty wynagrodzenia, doszło nie z jego winy, może zostać zwolniony z wypłaty odszkodowania zatrudnionemu. Istotnym faktem jest też to, że brak wypłaty wynagrodzenia może zostać uznane za wykroczenie przeciwko prawu majątkowym pracownika, za co grozi pracodawcy grzywna w wysokości od tysiąca do nawet trzydziestu tysięcy złotych. Z kolei pracodawca, który nie wypłaca wynagrodzenia złośliwie i uporczywie może ponieść odpowiedzialność karną na podstawie art. 218 Kodeksu karnego, za poza grzywną, grozi również kara ograniczenia lub pozbawienia wolności do lat 2. W przypadku wniesienia sprawy o wypłatę wynagrodzenia do sądu pracy pracownik musi sam lub z pomocą prawnika stworzyć pismo procesowe, które powinno zawierać oznaczenie sądu, imiona i nazwiska lub nazwy stron, oznaczenie rodzaju pisma, treść roszczenia i określenie przedmiotu sporu, a także kopię umowy o pracę. Warto odnotować, że roszczenia pracownicze ulegają przedawnieniu po upływie 3 lat.Podsumowując, brak wypłaty wynagrodzenia to poważne naruszenie prawa pracy, które nie powinno być bagatelizowane. W przypadku, gdy pracodawca nie wypłaca pensji, warto zacząć od rozmowy z zatrudniającym i spróbować doprowadzić do wyjaśnienia sytuacji. Jeśli takie działania nie przynoszą oczekiwanego efektu, kolejnym krokiem jest zgłoszenie sprawy do Państwowej Inspekcji Pracy lub dochodzenie swoich praw na drodze sądowej.
Jeśli doświadczasz takiej sytuacji i nie wiesz co robić, skontaktuj się z naszymi ekspertami prawa pracy, którzy chętnie udzielą Ci porady i pomogą odzyskać należne Ci środki.